ปัจจัยเสียงต่อการสูบบุรี

ปัจจัยเสี่ยงต่อการติดบุหรี่

           – สารนิโคติน บุหรี่ใช้ใบยาสูบซึ่งมีสาร นิโคตินเป็นส่วนประกอบอยู่ตามธรรมชาติ ร้อยละ ๘๕ – ๙๕ ของสารแอลคาลอยด์ทั้งหมด ขึ้นอยู่กับชนิดของใบยาสูบ โดยสารนิโคตินสามารถกระตุ้นส่วนสมองที่เกี่ยวกับ ความอยาก ความสุขสม รวมทั้งการเสพติด ปัจจุบันมีงานวิจัยที่พิสูจน์ได้ และองค์การอนามัยโลกก็ประกาศอย่างเป็นทางการแล้วว่า “นิโคตินเป็นสารเสพติด” และการสูบบุหรี่หรือการบริโภคยาสูบในรูปแบบอื่นเป็นเพียง วิธีการที่ทำให้ร่างกายได้มาซึ่งสิ่งเสพติด ซึ่งก็คือนิโคตินนั่นเอง นิโคตินเป็นสารเสพติดที่มีผู้เสพมากที่สุด และมีอำนาจการเสพติดสูงสุดเทียบเท่าเฮโรอีน เป็นยาเสพติดซึ่งผู้เสพที่ติดแล้วต้องใช้ตลอดเวลาและทุกวัน ยกเว้นเวลานอนหลับ มีฤทธิ์ด้านดีคือ กระตุ้นต่อมพิทูอิทารีและอะดรีนัลให้เกิดความรู้สึกคลายเครียด และควบคุมน้ำหนักตัว แต่มีฤทธิ์ข้างเคียงคือ ทำให้เสี่ยงต่อการเกิดมะเร็ง ปอด โรคหลอดเลือดหัวใจ ถุงลมโป่งพองได้ เมื่อสูดควันบุหรี่เข้าไป สารนิโคตินจะเข้าสู่ร่างกาย โดยร้อยละ ๙๕ จะจับอยู่ที่ปอด บางส่วนจะดูดซึมเข้าสู่กระแสโลหิต เมื่อใดที่ระดับของสารนิโคตินลดลงจากที่เคยมีอยู่ในร่างกาย ซึ่งจะมากหรือน้อยขึ้นอยู่กับจำนวนมวนบุหรี่ที่ผู้สูบสูบต่อวัน จะทำให้เกิดอาการขาดสารนิโคตินคือ กระวนกระวาย หงุดหงิด ขาดสมาธิ ปวดศีรษะ เหนื่อยล้า ซึมเศร้า ง่วง มึนศีรษะ เหม่อลอย บางคนนอนไม่หลับ และบางคนมีอาการปวดท้อง คลื่นไส้อาเจียน ครั่นเนื้อครั่นตัว ถ้าผู้สูบบุหรี่ไม่มีความตั้งใจแน่วแน่ในการเลิกสูบ ก็จะหวนกลับไปสูบอีกเพื่อระงับอาการเหล่านี้

          – บุคลิกภาพ เด็กผู้ชายที่ชอบกีฬาที่ท้าทาย เช่น การแข่งแรลลี มีแนวโน้มที่จะสูบบุหรี่เป็น ๒ เท่าของเด็กผู้ชายที่ไม่สนใจ กีฬาชนิดนี้ บุคคลที่มีบุคลิกภาพขาดความมั่นใจในตนเอง ประหม่าง่าย วิตกกังวล จะมีความเสี่ยงสูงต่อการสูบบุหรี่ และบุคคลที่ชอบความก้าวร้าวรุนแรง ไม่เกรงใจ ไม่เคารพในสิทธิผู้อื่น ไม่รู้สึกผิดในสิ่งที่ตนกระทำต่อผู้อื่น บุคคลกลุ่มนี้ก็มีความเสี่ยงต่อการเสพติดบุหรี่เช่นกัน

         – สภาพแวดล้อม สถานที่ทำงานที่มีผู้สูบบุหรี่จำนวนมาก มีความเสี่ยงสูงที่จะกระตุ้นให้ผู้ร่วมงานสูบบุหรี่และเลิกสูบได้ยาก โรงเรียนที่มีครูอาจารย์สูบบุหรี่ก็จะมีความเสี่ยงที่นักเรียนนักศึกษาจะสูบ บุหรี่มากขึ้น ทั้งนี้ ผู้ที่ติดบุหรี่ส่วนใหญ่จะเริ่มสูบบุหรี่ก่อนจบชั้นมัธยมศึกษา หมายความว่า ถ้าเยาวชนคนไหนไม่เคยสูบบุหรี่ในระหว่างที่เรียนชั้นมัธยมศึกษา เยาวชนคนนั้นก็จะมีแนวโน้มเป็นคนที่ไม่สูบบุหรี่  เยาวชนที่สูบบุหรี่จะส่งผลให้มีผลการเรียนต่ำกว่าที่เคยเป็น และมีแนวโน้มที่จะติดกลุ่มเพื่อนที่สูบบุหรี่ด้วยกัน นอกจากนี้ ยังมีผลเสียต่อบุคลิกภาพ กลายเป็นคนไม่แข็งแรง และไม่มั่นใจในตนเอง งานวิจัยระบุว่าบุหรี่เป็นยาเสพติดชนิดแรกที่เยาวชนใช้ ก่อนที่จะก้าวไปสู่เหล้าและยาเสพติดชนิดร้ายแรงอื่นๆ

การเลิกสูบบุหรี่

ผู้ที่สูบบุหรี่ร้อยละ ๘๐ ต้องการเลิกสูบบุหรี่ เหตุที่การเลิกสูบบุหรี่ทำได้ยาก เพราะว่าบุหรี่มีนิโคตินซึ่งเป็นสารเสพติด ผู้ที่เสพติดบุหรี่แล้วจะต้องมีความตั้งใจจริงและมีความพยายาม จึงจะเลิกสูบบุหรี่ได้อย่างถาวร

เคล็ดลับในการเลิกสูบบุหรี่คือ
– ขอคำปรึกษา จากผู้ที่เชี่ยวชาญหรือ จากบุคลากรทางการแพทย์

– หากำลังใจ จากคนใกล้ชิด เพื่อให้ช่วยเป็นกำลังใจ โดยเฉพาะเวลาที่ต้องต่อสู้กับอาการขาดนิโคติน

– วางเป้าหมายไว้ล่วงหน้า เตรียมตัวให้พร้อมในการเลิกสูบบุหรี่ และการปฏิบัติตนขณะเลิกสูบบุหรี่ โดยกำหนดวันที่ที่จะเลิกสูบ อาจเลือกวันสำคัญของครอบครัว ของชาติ ของตัวเอง หรือวันสำคัญทางศาสนา โดยควรกำหนดวันที่ใกล้ที่สุด

– ลงมือปฏิบัติ โดยการทิ้งบุหรี่และอุปกรณ์ที่เกี่ยวข้องทั้งหมด เตรียมน้ำและผลไม้ หรือของขบเคี้ยวที่ไม่หวาน เพื่อช่วยลดความอยากสูบบุหรี่ รวมทั้งปรับเปลี่ยนพฤติกรรมที่ทำให้อยากสูบบุหรี่ เช่น อ่านหนังสือแทนการสูบบุหรี่ระหว่างเข้าห้องน้ำ ลุกจากโต๊ะอาหารทันทีที่รับประทานอาหารอิ่ม แปรงฟันทุกครั้งหลังรับประทานอาหาร เมื่อเครียดหรือหงุดหงิดก็อาบน้ำหรือใช้ผ้าเย็น เช็ดหน้า ดื่มน้ำมากๆ หากิจกรรมอื่นทำ เพื่อเบี่ยงเบนความสนใจหรือคลายเครียด

– ถือคำมั่น ไม่หวั่นไหว ต้องตั้งใจอย่างแน่วแน่ ไม่หวั่นไหวกับคำล้อเลียนหรือ คำชักชวน

– ห่างไกลสิ่งกระตุ้น ต้องเลิก หรืออยู่ให้ห่างจากกิจกรรมที่ทำให้อยากสูบบุหรี่ เช่น การดื่มกาแฟ หรือดื่มแอลกอฮอล์แล้วต้องสูบบุหรี่ ก็ควรงดหรือเปลี่ยนพฤติกรรม ในระยะแรกที่เลิกสูบบุหรี่ ควรหลีกเลี่ยงการ อยู่ในกลุ่มผู้สูบบุหรี่

– ไม่หมกมุ่นความเครียด พึงระลึกไว้เสมอว่า ประชากรส่วนใหญ่ของประเทศใช้วิธีคลายเครียดด้วยวิธีอื่นที่ไม่ใช้บุหรี่

– จัดเวลาสำหรับการออกกำลังกาย อย่างน้อยวันละ ๑๕ – ๒๐ นาที เพราะนอกจากจะเป็นการควบคุมน้ำหนักแล้ว ยังทำให้สมองปลอดโปร่ง เพิ่มประสิทธิภาพการทำงานของปอดและหัวใจ

– ไม่ท้าทายบุหรี่ อย่าคิดว่าลองแค่เพียงมวนเดียว เพราะจะทำให้หวนกลับไปติดได้อีก

– อย่าท้อใจ ถ้าต้องเริ่มต้นใหม่ ขอให้พยายามและทำให้สำเร็จ

โดยเฉลี่ยคนไทยที่สูบบุหรี่จะเลิกสูบเมื่ออายุ ๔๑ ปี สาเหตุส่วนใหญ่ที่เลิกเพราะ ห่วงสุขภาพ และรู้สึกว่าไม่เป็นที่ยอมรับของคนรอบข้าง

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s